Blog HR

Słownik HR

Glosariusz terminów HR

Słownik terminów związanych z zasobami ludzkimi
w którym zdefiniowaliśmy słowa i wyrażenia używane w branży HR

a

Absencja

Absencja to nieobecność pracownika w pracy, czyli brak wykonania pracy w określonym czasie, bez uzasadnionej przyczyny lub zgody pracodawcy.

Ageizm

Ageizm, czyli wszelkie formy dyskryminacji lub uprzedzeń motywowane ze względu na wiek.

Analityk HR

Analityk HR to osoba odpowiedzialna za opracowywanie danych dotyczących pracowników oraz procesów kadrowych. Zajmuje się również wyznaczaniem najlepszych praktyk i dawaniem rekomendacji dla firm w zakresie strategii pracowniczej.

Assesment Center

Assessment center to metoda oceny pracowników lub kandydatów na stanowiska, w której wykorzystuje się różne techniki, takie jak symulacje, zadania grupowe, indywidualne ćwiczenia i testy psychologiczne.

Audyt HR

Audyt HR (and. HR Audit), inaczej: audyt personalny i audyt pracowniczy, to proces oceny i analizy poziomu kompetencji i wydajności pracowników oraz skuteczności stosowanej obecnie metody zarządzania zasobami ludzkimi.

b

Badania okresowe

Badania okresowe to obowiązkowe badania medyczne, które pracodawca jest zobowiązany zapewnić swoim pracownikom zgodnie z przepisami prawa pracy.

Bezwarunkowy dochód podstawowy

Bezwarunkowy dochód podstawowy (BDP) to koncepcja, w ramach której rząd wypłaca każdej osobie w społeczeństwie pewną, regularną kwotę pieniędzy.

Buddy

“Buddy w pracy” (ang. “Work Buddy”) to określenie używane na określenie współpracownika, z którym się dobrze dogadujesz i z którym masz przyjacielską relację.

c

Candidate Experience

Candidate experience to w dosłownym tłumaczeniu z języka angielskiego doświadczenie kandydata, a konkretniej – jego odczucia związane z procesem rekrutacyjnym, w którym brał udział. Każda osoba, która szuka pracy, wyrabia sobie pewną opinię na temat firmy jako pracodawcy.

Culture book

Culture book (księga kultury organizacji) to dokument, który przedstawia wartości, przekonania i normy istotne dla przedsiębiorstwa. Jak przygotować culture book? Na co zwrócić uwagę przy jego tworzeniu?

Cykl życia pracownika

Cykl życia pracownika to proces, który opisuje etapy zatrudnienia pracownika w organizacji, począwszy od momentu rekrutacji aż do jego odejścia.

d

Dress code

Dress code to zbiór zasad określających odpowiedni strój dla określonej sytuacji lub miejsca. Może być narzucony przez pracodawcę lub inny podmiot.

e

Efekt halo w HR

Efekt halo to tendencja do uogólniania opinii na temat jednej cechy lub zachowania danej osoby na całą jej osobowość.

Efekt Hawthorne

Efekt Hawthorne jest zjawiskiem, w którym dochodzi do zmiany ludzkiego zachowania wskutek świadomości bycia obserwowanym przez innych, co wpływa na zafałszowanie wyników danej kontroli.

Efekt porządku pytań

Efekt Porządku Pytań to zjawisko, które występuje, gdy kolejność pytań w ankiecie lub teście ma wpływ na odpowiedzi respondentów. Jak go uniknąć?

Employer Branding

Employer branding, z ang. budowanie marki pracodawcy, to termin określający wszystkie działania firmy, które dążą do przedstawienia organizacji jako atrakcyjne środowisko pracy. W efekcie ma być znana z bycia dobrym miejscem do rozwoju osobistego czy budowania kariery, a także miłej atmosfery oraz stawiania pracowników na pierwszym miejscu.

f

Fundusz Pracy

Fundusz Pracy to jedna z instytucji powołanych przez rząd w celu zapewnienia wsparcia dla pracowników i osób bezrobotnych.

g

Generacja Baby Boomers

Pokolenie baby boomers, generacja BB, boomersi i boomerzy – każde z tych określeń dotyczy konkretnej grupy pokoleniowej, a dokładniej osób urodzonych w latach 1946-1964.

Gorące biurko (hot desk)

Gorące biurko to dosłowne tłumaczenie terminu hot desk, oznaczającego brak przywiązania pracowników do jednego biurka.

Gwiazda socjometryczna

Gwiazda socjometryczna to pojęcie z zakresu socjometrii, czyli dziedziny psychologii społecznej, która zajmuje się badaniem relacji między ludźmi.

h

Headhunter (pol. łowca głów)

Headhunter (pol. łowca głów) to osoba lub firma specjalizująca się w rekrutacji wysokiej klasy specjalistów i kadry menedżerskiej do firm.

HR Business Partner

HR Business Partner (z ang. Partner Biznesowy HR) zgodnie z wyjaśnieniem Dave’a Ulricha, który w latach 90. zdefiniował koncepcję HR Business Partneringu, jest osobą odpowiedzialną za realizację celów strategicznych firmy poprzez zarządzanie zasobami ludzkimi.

Human Capital Management

HCM to system zarządzania kapitałem ludzkim obejmujący wszelkie procedury związane z zarządzaniem pracownikami wewnątrz organizacji.

k

Karta oceny pracownika

Karta oceny pracownika to narzędzie stosowane przez pracodawców i przełożonych w celu oceny pracy pracowników.

Klasyfikowanie stanowisk

Klasyfikowanie stanowisk pracy jest jedną z metod ich wartościowania, czyli procesu ustalenia w firmie ważności, trudności oraz wartości poszczególnych stanowisk na podstawie określonych kryteriów.

Komunikacja niewerbalna

Komunikacja niewerbalna (ang. nonverbal communivation) to sposób przekazywania informacji przy pomocy innych środków niż słowa, a więc bez zastosowania mowy bądź pisma.

Koszt dla firmy CTC

Koszt dla firmy CTC (Cost to Company) to wskaźnik, który odnosi się do całkowitych kosztów, jakie ponosi firma na rzecz pracownika, włączając w to nie tylko wynagrodzenie, ale także wszelkie korzyści i dodatki, jakie oferuje pracownikom.

l

Lokaut

Lokaut to termin oznaczający czasowe zamknięcie fabryki, zakładu pracy lub zespołu sportowego przez pracodawcę.

m

Mentoring

Mentoring jest stanowieniem długoterminowej opieki nad osobą szkoloną w trakcie rozwijania przez nią swoich kompetencji w procesie szkoleniowym.

Metoda Myers-Briggs

Metoda Myers-Briggs to narzędzie psychometryczne służące do określania preferencji osobowościowych.

Mobbing w pracy

Mobbing to systematyczne i uporczywe zastraszanie, upokarzanie, ignorowanie, wyśmiewanie, izolowanie lub inne formy negatywnych działań podejmowanych przez jedną lub więcej osób wobec innej osoby lub grupy osób.

n

Nepotyzm

Nepotyzm to praktyka polegająca na preferowaniu krewnych lub znajomych w procesie zatrudniania lub awansowania w miejscu pracy.

Networking

Networking to proces nawiązywania i utrzymywania kontaktów biznesowych i społecznych w celu wymiany informacji, zdobycia nowych możliwości biznesowych lub zawodowych oraz zbudowania długoterminowych relacji biznesowych.

Nienormowany czas pracy

Nienormowany czas pracy to system pracy, w którym pracownik nie ma stałego grafiku i nie jest zobowiązany do pracy przez określoną liczbę godzin dziennie, tygodniowo lub miesięcznie.

Nieświadome uprzedzenia

Nieświadome uprzedzenia (ang. implicit bias) to pojęcie z dziedziny psychologii, odnoszące się do ukrytych lub nieświadomych skojarzeń, które wpływają na sposób, w jaki ludzie postrzegają i oceniają innych ludzi.

o

Ocena 360 stopni

Ocena 360 stopni polega na uwzględnieniu w procesie oceny pracowniczej wszystkich osób, na które praca danego pracownika ma wpływ. Obejmuje to jego kolegów z pracy, przełożonych, podwładnych (jeśli ich ma) oraz klientów (wewnętrznych lub zewnętrznych.

Ocena wydajności pracownika

Ocena wydajności pracownika to proces, w którym dokonuje się pomiaru i analizy osiągnięć i zachowań pracownika w pracy w celu określenia jego efektywności i postępu.

Odprawa pracownicza

Odprawa pracownicza to spotkanie między pracodawcą a pracownikami, które odbywa się zazwyczaj przed zwolnieniem, restrukturyzacją lub likwidacją firmy.

Offboarding

Offboarding to całość procesów związanych z rozstaniem sie pracownika z organizacją.

Offshoring

Offshoring to praktyka polegająca na przeniesieniu części biznesu lub procesów biznesowych z kraju macierzystego do innych krajów, zwykle z powodu korzyści ekonomicznych.

Okno Johari

Okno Johari to obecnie jedno z najpopularniejszych narzędzi coachingowych. Służy do lepszego zrozumienia samego siebie, a także swoich relacji z innymi ludźmi.

Outplacement

Outplacement polega na udzielaniu wsparcia pracownikom, którzy tracą pracę na skutek większej restrukturyzacji lub likwidacji pojedynczych stanowisk. To system ustawowo określany także mianem zwolnień monitorowanych.

p

Piramida Maslowa

Piramida potrzeb Maslowa to koncepcja opracowana przez amerykańskiego psychologa Abrahama Maslowa w 1943 roku.

Pokolenie X

Pokolenie X to jedna z kilku generacji wydzielonych przez socjologów oraz psychologów. Zaraz obok pokolenia Y (millenialsów), jest jedną z przeważających obecnie na rynku pracy

Pokolenie Y

Pokolenie Y, nazywane również „następną generacją”, „pokoleniem Milenium” czy „pokoleniem cyfrowym”, a najszerzej znane jako „milenialsi”, to osoby urodzone w latach 80. i 90. XX. wieku.

Pokolenie Z

Pokolenie Z, centennials (od ang. centennial, czyli stulecie), pokolenie C, pokolenie internetowe, generacja Z, gen-Z, post-millennials, generacja multitasking, ciche pokolenie, aż w końcu zoomerzy.

Praca nakładcza

Praca nakładcza to rodzaj pracy fizycznej, która polega na przemieszczaniu i układaniu ciężkich przedmiotów lub materiałów.

Pracoholizm

Pracoholizm to stan, w którym praca stała się obsesją, a osoba nie jest w stanie zrezygnować z pracy pomimo szkodliwych skutków.

Preboarding

Preboarding to rozpoczęcie procesu wdrażania przyszłego pracownika do pracy, zanim formalnie stanie się on członkiem organizacji, czyli w okresie oczekiwania na rozpoczęcie nowej pracy po przyjęciu oferty pracy przez pracownika.

Przywództwo transformacyjne

Przywództwo transformacyjne to podejście do przywództwa, które skupia się na rozwijaniu i wzmacnianiu potencjału innych ludzi poprzez inspirowanie ich do osiągania wyższych celów i realizacji ich pełnego potencjału.

q

Quiet hiring

Quiet hiring to proces nabywania w firmie nowych umiejętności pozwalających na uzupełnienie luk kadrowych i zwiększenie produktywności, ale bez zatrudniania nowych osób na stałe.

Quiet quitting

Quiet quiting oznacza wyłączenie się pracownka z wszelkich nadprogramowych działań zawodowych, wykraczających poza minimalne zaangażowanie w obowiązki potrzebne do utrzymania pracy

r

Ramy kompetencji

Ramy kompetencji to zestawienie umiejętności, wiedzy i postaw, niezbędnych by poprawnie wykonywać zadania danego zawodu. Po co się je określa? Czym różnią się od siatki kompetencji?

Reboarding

Reboarding to proces onboardingu prowadzony w sytuacji powrotu pracownika do firmy (re-zatrudnienia). Jak go przeprowadzić?

s

Spotkanie konfrontacyjne

Spotkanie konfrontacyjne to sytuacja, w której dwie lub więcej stron spotyka się w celu rozwiązania problemów, które występują między nimi.

Strajk włoski

Strajk włoski to forma protestu pracowników, w której odmawiają oni wykonywania nadgodzin i pracy poza godzinami ustalonymi w umowie, ale nie przerywają całkowicie pracy.

Sygnalista

Sygnalista (inaczej: demaskator lub ang. whistleblower) to osoba, która kierując się dobrem wszystkich zatrudnionych oraz samej organizacji, zgłasza odpowiednim organom wszelkie nieprawidłowości w firmie wynikające z nieprzestrzegania praw Unii Europejskiej.

Syndrom królowej pszczół

Syndrom królowej pszczół dotyczy przede wszystkim kobiet zajmujących wysokie stanowiska i oznacza wyraźną dyskryminację innych pracownic oraz faworyzowanie mężczyzn.

Szkolenie BHP

Szkolenie BHP, czyli szkolenie z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy, jest obowiązkowe dla wszystkich pracowników w Polsce.

w

Wellbeing w organizacji

Wellbeing to określenie stanu, w którym człowiek cieszy się dobrym zdrowiem oraz szeroko pojętym poczuciem szczęścia.

Work-life balance

Work-life balance to równowaga między życiem zawodowym a prywatnym, która pozwala pracownikom na efektywne łączenie pracy z innymi aspektami życia, takimi jak rodzina, hobby, przyjaciele i odpoczynek.

Współczynnik Bradforda

Służy do pomiaru krótkich nieobecności w pracy, które są z założenia bardziej destrukcyjne dla biznesu niż dłuższe nieobecności. Poznaj wzór i zastosowanie tego współczynnika.

Wypalenie zawodowe

Czym jest wypalenie zawodowe? Jak je rozpoznać oraz jakie są jego najczęstsze przyczyny. Co można zrobić, by pomóc pracownikowi z wypaleniem zawodowym?

z

Zadaniowy czas pracy

Zadaniowy czas pracy to forma pracy elastycznej, w której podstawowe znaczenie ma osiągnięty efekt. Na czym polega zadaniowy czas pracy i jak go stosować?

Zarządzanie talentami

Zarządzanie talentami to strategia, która skupia się na identyfikowaniu, rozwijaniu i utrzymywaniu najbardziej wartościowych pracowników w organizacji.

Zarządzanie wiedzą

Zarządzanie wiedzą to proces polegający na identyfikacji informacji kluczowych do prawidłowego funkcjonowania i rozwoju firmy, a następnie ich zgromadzenia, przechowania i udostępniania właściwym osobom, tak, by mogły wykorzystać daną wiedzę w swojej pracy.

Zarządzanie Zasobami Ludzkimi

Zarządzanie zasobami ludzkimi, w skrócie ZZL, to termin określający wszystkie działania organizacji związane z rozwojem, efektywnością pracy oraz pozyskiwaniem osób zatrudnionych, a także ich utrzymaniem w firmie.

Złote kajdanki

W związku można trafić do tzw. złotej klatki, uzależniając się od partnera finansowo, a w pracy – zostać zakutym w złote kajdanki. Co to znaczy?

Zwinny HR

Zwinny HR to podejście do zarządzania zasobami ludzkimi, które zakłada szybkie i elastyczne dostosowanie strategii personalnej do zmieniających się warunków rynkowych, biznesowych i organizacyjnych.

Newsletter HR

100% advice and news from the HR market and tomHRM

Subscribe
close-link